Van verdrongen of gekoesterde verlangens - Walter Brems

(Bron:Caermersklooster)

Deze tentoonstelling liep van vrijdag 23 januari tot 22 maart 2009.

Walter Brems

Walter Brems (°1947, Reet) geniet in de jaren '60 een opleiding aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten in Antwerpen. Ook na zijn studies blijft de belangstelling voor schilderkunst en grafiek groeien. Van 1971 tot 1982 geeft hij les aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten in Sint-Niklaas en van 1976 tot 2002 aan de Koninklijke Academie voor Schone Kunsten van Dendermonde.

Walter Brems kreeg talrijke tentoonstellingen in binnen- en buitenland. Hij ontving verschillende prijzen en awards in België, Nederland, Frankrijk en Denemarken.

We vinden zijn werken terug in belangrijke openbare en privécollecties.

Van verdrongen of gekoesterde verlangens

Met de titel ‘Van verdrongen of gekoesterde verlangens’ verwijst Walter Brems direct naar de inhoud van zijn schilderijen. Vijfentwintig jaar lang focust hij zich op de mens; de mens in zijn eenzaamheid en kwetsbaarheid. Zijn personages, veelal vrouwen, zijn aantrekkelijk en verleidelijk. De figuren zijn lijkbleek, tenger en hulpbehoevend.

Ze belichamen een hedonistische leegte, een gemis aan bevrediging van innerlijke verlangens. Zijn personages, vaak met een melancholische blik, zijn alleen door zichzelf in beslag genomen en claustrofobisch geïsoleerd. Ze kijken de toeschouwer nooit aan, want ze vragen niets en duiden niets. Het is Brems’ vorm van maatschappijkritiek: het gevoel als een pion in een schaakspel geplaatst te worden, dat de rol van het individu beperkt.

Op de achtergrond verschijnt een universum vol lijnen, rasters, pijlen, krantenknipsels, architectuurtekeningen of tekens uit de computerwereld. Die achtergrond is een begeleidend mijmeren. Brems plaatst zijn vrouwen als ‘wassen’ etalagepoppen in een koele atmosfeer; als het ware aan de rand van het beeld. Net zoals in onze maatschappij, plaatst hij de mens in vakjes. De eigen ruimte is afgebakend. De lijnen staan symbool voor vrijheidsbeperking en zijn ontstaan na het lezen van een boek over Yves Klein. Die Franse kunstenaar wou nooit een lijn schilderen, omdat de lijn ‘de traditie van de psychologische gevangenis’ is.

Hoewel Walter Brems het experiment op de achtergrond niet schuwt en hij graag verschillende technieken mengt, vertoont zijn werk een soort van neoclassicisme. Kenmerkend daarbij is zijn intellectuele hang naar inhoud en complexiteit. Zijn werk moet soms bijna ‘ontcijferd’ worden. De schilderijen van Walter Brems zijn niet vrijblijvend, zoveel is duidelijk! Door een eigen symboliek te hanteren heeft hij een herkenbare en exclusieve stijl opgebouwd. De details zijn haarscherp, de kleuren gesatureerd, de opmaak is doordacht en de olieverf met een bijzondere precisie aangebracht. Zijn virtuositeit is meer dan een tonen van zijn kunnen, en het is ook geen ‘fijn’ schilderen op zich. Deze schilderijen om die redenen een fotografische kwaliteit aanmeten doet Brems onrecht aan. Zoals prof. Gustaaf C. Cornelis ooit over Brems’ oeuvre schreef “Het is geen doodgewroet realisme, geen platgewalste poging om foto’s na te bootsen. Wanneer je de tijd neemt voor deze schilderijen, dan komt een nieuwe dimensie te voorschijn die je enkel bij de beste foto’s aantreft. Je wil de schilderijen aanraken en de textuur van het afgebeelde voelen; niet de verf maar wat de verf portretteert. De werken zijn niet realistisch, maar reëel”.

‘Vervreemding’ was lange tijd het thema van de werken van Brems. Hij wou een gevoel van onbehagen uitbeelden: onze samenleving is niet de ideale plaats om in te leven. Vooral de gelatenheid waarmee we alles ondergaan is frustrerend.

In recentere werken zien we licht erotische afbeeldingen van jonge vrouwen slechts gehuld in lingerie of nachtgewaad. Brems wil de toeschouwer ertoe bewegen zich vragen te stellen over ‘gevoelens’ en over hoe wij er in onze samenleving mee omgaan. De titels van zijn werken onderstrepen die suggestie: Van een onschuld die ik ontken, De afgemeten passie, De leugen van het verlangen, De pijn van tederheid, …

Stuk voor stuk zijn deze schilderijen de uitdrukking Van verdrongen of gekoesterde verlangens!’  

De tentoonstelling toonde een selectie van een 50-tal werken, waaronder grote olieverfschilderijen, mixed-media/collages, tekeningen en ruimtelijk werk.